UTXO Nedir?
UTXO, Bitcoin’de henüz harcanmamış işlem çıktısını ifade eder.
UTXO nedir?
UTXO, henüz harcanmamış işlem çıktısıdır. Bitcoin bakiyesi teknik olarak tek bir hesap satırından değil, cüzdanınızın harcayabildiği bu çıktılardan oluşur. Önceki bir işlemde size gelen ve henüz başka bir işlemde kullanılmayan her çıktı, yeni bir ödemenin kaynağı olabilir.
Bunu farklı değerlerde banknotlardan oluşan bir cüzdana benzetebilirsiniz. Toplam paranız tek bir tutardır ama ödeme yaparken belirli banknotları kullanırsınız. Bitcoin’de de cüzdan yazılımı hangi çıktıları kullanacağını seçer. Benzetmenin sınırı şudur: Bitcoin çıktıları fiziksel banknot değildir ve yeni işlemlerde farklı tutarlarda çıktılar oluşturulabilir.
Para üstü nasıl oluşur?
Elinizde 0,01 BTC değerinde tek bir UTXO bulunduğunu varsayalım. Birine 0,003 BTC gönderecek ve 0,00001 BTC işlem ücreti ödeyeceksiniz. İşlem, 0,01 BTC’lik çıktıyı bütünüyle kullanabilir; alıcıya 0,003 BTC, sizin cüzdanınıza ise 0,00699 BTC yeni çıktı oluşturur. Eski çıktı artık harcanmıştır. Geri gelen bölüme para üstü denir.
Bu nedenle gezginde, göndermek istediğiniz tutardan daha büyük bir giriş veya beklemediğiniz ikinci bir çıkış görebilirsiniz. İkinci çıkış çoğu zaman cüzdanın kendi para üstü adresidir. Yalnızca toplam girişe bakarak “fazla para gitti” sonucuna varmayın.
Ücret ve gizlilik açısından önemi
Çok sayıda küçük UTXO’yu tek işlemde kullanmak, işlem boyutunu artırabilir ve daha fazla ücret gerektirebilir. Ayrıca aynı işlemde kullanılan çıktılar arasında ilişki kurulmasına yol açabilir. Cüzdanın “coin control” özelliği varsa hangi çıktıları harcayacağınızı seçebilirsiniz; ancak bu seçenek deneyimsiz kullanıcı için zorunlu değildir. Gönderim ekranındaki toplam ücret ve para üstü bilgisini anlamak ilk adımdır.