Vitalik Buterin Ethereum’un İki Önemli Hedefini Tehdit Eden Şeyi Söyledi: Acilen Yapılmalı!
Ethereum’un kurucusu Vitalik Buterin, ağın uzun vadeli 2 önemli hedeflerini tehdit eden en büyük riskin artan protokol karmaşıklığı olduğunu söyledi.
Ethereum ekosistemi 2026 vizyonunu tartışırken, Vitalik Buterin dikkat çekici bir uyarıyla gündeme geldi. Buterin’e göre Ethereum ne kadar merkeziyetsiz görünürse görünsün, eğer protokol anlaşılmaz hale gelirse güvene dayanmayan yapı ve bireysel egemenlik iddiası zayıflıyor. Yüz binlerce node çalışsa bile, kod tabanı yalnızca dar bir uzman grubunun anlayabileceği seviyeye gelirse sistem temel sınavları geçemiyor.
Buterin, karmaşık kriptografi türleri, yüz binlerce satır kod ve sürekli eklenen yeni özelliklerin kısa vadede işlevsel kazanımlar sağlasa da uzun vadede güvenlik, dayanıklılık ve sürdürülebilirlik açısından yıkıcı sonuçlar doğurabileceğini vurguladı. Ona göre bu durum, Ethereum’un yüz yıl ayakta kalması hedefiyle açıkça çelişiyor.
Protokol neden sadeleşmeli
Vitalik Buterin, Ethereum’un gelişim sürecinde “ekleme” refleksinin “çıkarma” refleksinden baskın olduğunu, bunun da kaçınılmaz biçimde protocol bloat yarattığını söyledi. Bu nedenle geliştirme sürecine açık bir simplification yani sadeleştirme ve garbage collection yani gereksiz parçaları temizleme mekanizması eklenmesi gerektiğini savundu.
Bu yaklaşım üç temel hedefe dayanıyor. İlki, toplam kod satırının azaltılması. İkincisi, zorunlu olmayan karmaşık teknik bağımlılıkların protokolden çıkarılması. Üçüncüsü ise istemci geliştiricilerin işini kolaylaştıran, sistemin davranışını daha öngörülebilir kılan invariants olarak adlandırılan temel kuralların artırılması.
Büyük temizlikler ve yavaşlama sinyali
Buterin’e göre geçmişte Proof of Work’ten Proof of Stake’e geçiş gibi büyük ölçekli değişimler birer “garbage collection” örneğiydi. Önümüzdeki dönemde Lean consensus, sanal makinenin zamanla EVM’den RISC-V benzeri daha sade yapılara evrilmesi ve eski özelliklerin akıllı sözleşmelere taşınması da bu çerçevede değerlendiriliyor.
Vitalik, Ethereum’un artık olgunluk dönemine girdiğini ve önümüzdeki yıllarda değişim hızının bilinçli şekilde yavaşlaması gerektiğini belirterek, “İlk 15 yıl bir tür ergenlikti, şimdi kalıcı olanla olmayanı ayırma zamanı” mesajını verdi.
