APR Nedir, APY ile Farkı Nedir?
APR (Annual Percentage Rate, yıllık yüzde oran), bileşik etkiyi hesaba katmayan basit yıllık getiri veya borçlanma maliyeti oranıdır. Kripto platformlarında staking getirileri ve DeFi borç faizleri için sıkça kullanılır.
Bu sayfada 6
APR (Annual Percentage Rate, yıllık yüzde oran), bileşik etkiyi hesaba katmayan basit yıllık getiri veya borçlanma maliyeti oranıdır. Kripto platformlarında hem staking getirilerini hem de DeFi’de borç alırken ödenen faizi göstermek için kullanılır. Kazancın yeniden yatırılmasıyla oluşan bileşik etki ise APY ile ifade edilir.
APR nasıl hesaplanır?
APR, ana paranın yıllık olarak hangi oranda getiri ürettiğini ya da maliyet oluşturduğunu gösterir. 1.000 birim ana para ve yüzde 12 APR varsayalım. Oranın değişmediği ve kazancın yeniden yatırılmadığı durumda bir yılın sonunda getiri 120 birimdir; aylık bazda bu yaklaşık 10 birime karşılık gelir.
Gerçek uygulamalar faizi saniye, blok veya gün bazında işleyebilir. Ekranda yıllık oran gösterilse de hesap, bu kısa dönemlerin yıllığa çevrilmesiyle yapılır.
APR ile APY arasındaki fark
Fark, kazancın yeniden yatırılıp yatırılmadığındadır. APR’de her dönem yalnızca ana para getiri üretir. APY’de ise önceki dönemlerin kazancı ana paraya eklenir ve o da getiri üretir.
APR’yi APY’ye çevirmek için şu formül kullanılır: APY = (1 + APR / n)^n − 1; n, yıl içindeki bileşik dönem sayısıdır. Yüzde 12 APR aylık bileşik işlenirse yaklaşık yüzde 12,68, günlük işlenirse yaklaşık yüzde 12,75 APY’ye karşılık gelir. Bu nedenle bir platformun APR’sini diğerinin APY’siyle doğrudan karşılaştırmak yanıltıcıdır.
DeFi’de borç alırken APR neden önemlidir?
DeFi borç platformlarında borç APR’si genellikle sabit değildir; havuzdaki varlığın ne kadarının borç olarak kullanıldığına göre otomatik değişir. Kullanım oranı yükseldikçe faiz de artar. Bugün yüzde 5 olan bir oran, talep arttığında kısa sürede çok daha yükseğe çıkabilir.
Bu yüzden uzun süre açık kalacak bir borcun maliyeti, yalnızca ilk gün görülen oranla hesaplanmamalıdır. Teminat değerinin düşmesi ise faiz maliyetinden ayrı bir risk yaratır: teminat oranı belirli bir eşiğin altına inerse pozisyon likidasyona uğrayabilir.
Staking’de APR nasıl okunmalı?
Birçok hisse ispatı ağında ve borsada staking getirisi APR olarak gösterilir. Bu oran çoğunlukla değişkendir; ağdaki toplam stake miktarı arttıkça kişi başına düşen ödül oranı düşebilir. Ödüller coin cinsinden ödendiği için TL veya dolar bazındaki sonuç coin’in fiyatına bağlıdır.
Karşılaştırma yaparken komisyonu, kilit ve çözülme sürelerini ve ödülün hangi tokenle ödendiğini ayrı ayrı görmek, hesabı daha anlaşılır hâle getirir.
Örneğin yüzde 6 APR sunan bir ağda validatör yüzde 10 komisyon alıyorsa, stake eden kullanıcıya kalan oran yaklaşık yüzde 5,4’tür. Borsa üzerinden yapılan staking’de platformun kendi kesintisi de bu hesaba eklenir. Ayrıca kilit süresi boyunca coin’leri satamamak, fiyat düşüşlerinde pozisyondan çıkamamak anlamına gelir.
Sık sorulan sorular
APR mi APY mi daha yüksektir? Aynı ürün için APY her zaman APR’ye eşit veya ondan yüksektir, çünkü bileşik etkiyi içerir.
APR ücretleri içerir mi? Platforma göre değişir. Bazı ürünlerde gösterilen oran komisyon düşüldükten sonraki net orandır, bazılarında değildir; ürün açıklamasını kontrol etmek gerekir.
Kriptoda sabit APR mümkün mü? Bazı merkezi platformlar ve az sayıda DeFi protokolü belirli vadeli sabit oranlı ürünler sunar. Ancak zincir üstü oranların çoğu değişkendir.