Kripto Para Sözlüğü

Kavram kütüphanesi

Haberlerde karşılaştığınız 60 temel kavramı açıklamaları ve örnekleriyle keşfedin.

Kripto dünyasında karşılaştığınız kelimeleri sade tanımlar ve kısa örneklerle öğrenin. Kavramlar alfabetik sıradadır; arama alanına terimin Türkçe adını, İngilizcesini veya yaygın kısaltmasını yazabilirsiniz.

Bir işlemi baştan sona öğrenmek istiyorsanız Kripto Öğren bölümündeki rehberlere geçin. Örneğin “özel anahtar” maddesi kavramı açıklar; cüzdan güvenliği rehberleri ise anahtarların ve yedeklerin nasıl korunacağını anlatır.

İşlemler

Akıllı Sözleşme Nedir?

Akıllı sözleşme, blockchain üzerinde belirli koşullarla çalışan programdır.

İncele Token ve DeFi

APR Nedir?

Kripto arayüzlerinde APR çoğunlukla bileşik etki dahil edilmeden yıllıklandırılmış oran için kullanılır.

İncele Token ve DeFi

APY Nedir?

APY, bileşik getiri varsayımıyla yıllıklandırılan orandır.

İncele Piyasa

ATH Nedir?

ATH, bir varlığın belirli veri serisinde görülen en yüksek tarihsel fiyatıdır.

İncele Piyasa

ATL Nedir?

ATL, bir varlığın takip edilen veri serisindeki en düşük tarihsel fiyatını ifade eder.

İncele Piyasa

Ayı Piyasası Nedir?

Ayı piyasası, fiyatların geniş bir dönem boyunca gerilemesiyle tanımlanan piyasa ortamıdır.

İncele Piyasa

Bitcoin Dominansı Nedir?

Bitcoin dominansı, BTC piyasa değerinin seçilen toplam kripto piyasa değerine oranıdır.

İncele Ağ

Blok Nedir?

Blok, blockchain üzerinde belirli kurallarla gruplanan işlemleri ve onları doğrulamak için gereken bilgileri içeren kayıt birimidir.

İncele Piyasa

Boğa Piyasası Nedir?

Boğa piyasası, fiyatlarda genel ve süreklilik gösteren yükseliş eğilimini anlatır.

İncele Saklama

Custody Nedir?

Custody, varlığın veya onu kontrol eden anahtarların saklanması ve yönetilmesini anlatır.

İncele Saklama

Cüzdan Adresi Nedir?

Adres, ağda varlık gönderilecek hedefi veya harcama koşulunu ifade eden tanımlayıcıdır.

İncele Token ve DeFi

DAO Nedir?

DAO, ortak karar ve kaynak yönetiminin belirli kurallar ve zincir üzerindeki araçlarla organize edildiği yapıları anlatır.

İncele Token ve DeFi

Dolaşımdaki Arz Nedir?

Dolaşımdaki arz, veri sağlayıcısının piyasada erişilebilir kabul ettiği token miktarıdır.

İncele İşlemler

ERC-20 Nedir?

ERC-20, Ethereum’daki değiştirilebilir tokenlerin temel işlevlerini tanımlayan arayüz standardıdır.

İncele İşlemler

ERC-721 Nedir?

ERC-721, birbirinden ayırt edilen tokenlerin, yani NFT’lerin sahiplik ve transfer arayüzünü tanımlar.

İncele İşlemler

EVM Nedir?

Ethereum Virtual Machine, Ethereum sözleşmelerinin yürütülmesini tanımlayan sanal makinedir.

İncele Saklama

Exploit Nedir?

Exploit, yazılım veya sistem tasarımındaki bir zayıflıktan yararlanılarak beklenmeyen işlem yapılmasıdır.

İncele İşlemler

Finality Nedir?

Finality, bir işlemin veya bloğun geri çevrilmesine karşı sağlanan kesinleşme güvencesini anlatır.

İncele Piyasa

FOMO Nedir?

FOMO, fırsatı kaçırma korkusuyla acele karar verme eğilimini anlatır.

İncele Ölçekleme

Fork Nedir?

Fork, blockchain geçmişinde veya protokol kurallarında ayrışmayı anlatır.

İncele Piyasa

FUD Nedir?

FUD, korku, belirsizlik ve şüphe ifadelerinin İngilizce baş harflerinden oluşur.

İncele Token ve DeFi

Governance Token Nedir?

Governance token, bir protokolün belirli kararlarına katılım sağlayabilen yönetişim varlığıdır.

İncele Ölçekleme

Hard Fork Nedir?

Hard fork, eski doğrulama kurallarıyla uyumsuz yeni kurallar getiren protokol değişikliğidir.

İncele Ağ

Hash Nedir?

Hash, veriden bir algoritmayla üretilen sabit uzunluktaki özet değerdir.

İncele Piyasa

HODL Nedir?

HODL, kripto topluluğunda fiyat dalgalanmalarına rağmen varlığı elde tutmayı anlatan ifadedir.

İncele Saklama

Honeypot Token Nedir?

Honeypot token, alımı mümkün görünürken satış veya transferi kötü niyetli kurallarla engellenebilen tokeni anlatır.

İncele Ölçekleme

Interoperability Nedir?

Interoperability, ayrı ağ ve uygulamaların birbirleriyle veri veya değer alışverişi yapabilmesini ifade eder.

İncele İşlemler

İşlem Onayı Nedir?

Onay, bir işlemin blok içine alınması ve o bloğun ardından yeni blokların eklenmesiyle izlenen kabul ölçüsüdür.

İncele Ağ

Konsensüs Nedir?

Konsensüs, dağıtık katılımcıların hangi kayıtların geçerli kabul edileceği konusunda ortak kurallarla ilerlemesidir.

İncele Piyasa

Kripto Balinası Nedir?

Balina, ilgili varlık veya piyasa ölçeğine göre büyük miktarda varlık kontrol eden katılımcı için kullanılan ifadedir.

İncele Ağ

Madencilik Zorluğu Nedir?

Zorluk, iş ispatında geçerli blok hash’i bulmanın ne kadar zor olduğunu ifade eder.

İncele İşlemler

Mainnet Nedir?

Mainnet, bir blockchainin gerçek ekonomik kullanım için çalışan ana ağıdır.

İncele Token ve DeFi

Maksimum Arz Nedir?

Maksimum arz, protokolün veya sözleşmenin öngördüğü üst token miktarıdır.

İncele Ağ

Mempool Nedir?

Mempool, bir düğümün henüz bloğa alınmamış işlemleri tuttuğu bekleme alanıdır.

İncele Saklama

Multisig Nedir?

Multisig, harcama için birden fazla imza gerektiren yetkilendirme düzenidir.

İncele Ağ

Node (Düğüm)

Node, bir blockchain ağının yazılımını çalıştırarak diğer katılımcılarla veri paylaşan düğümdür.

İncele Ağ

Nonce Nedir?

Nonce, protokol bağlamına göre farklı görevler alan bir sayaç veya deneme değeridir.

İncele Ölçekleme

Optimistic Rollup Nedir?

Optimistic rollup, sonuçları belirli bir itiraz ve hata kanıtı mekanizmasıyla kontrol eden rollup yaklaşımıdır.

İncele Ölçekleme

Oracle Nedir?

Oracle, blockchain dışındaki veya farklı sistemlerdeki bilgileri akıllı sözleşmelerin kullanabileceği biçime taşıyan mekanizmadır.

İncele Saklama

Passphrase Nedir?

Passphrase, bazı cüzdanlarda kurtarma kelimelerine eklenen ve farklı anahtarlar türeten ek gizli bilgidir.

İncele Saklama

Private Key Nedir?

Private key, işlemleri imzalamak için kullanılan özel kriptografik anahtardır.

İncele Ağ

Proof of Stake (PoS) Nedir?

Proof of Stake, doğrulayıcıların ekonomik teminatını ağın güvenliğine bağlayan konsensüs yaklaşımıdır.

İncele Ağ

Proof of Work (PoW) Nedir?

Proof of Work, katılımcının hesaplama işi yaptığını doğrulanabilir biçimde göstermesine dayanan mekanizmadır.

İncele Saklama

Public Key Nedir?

Public key, özel anahtarla ilişkili olup imza doğrulamada kullanılan açık anahtardır.

İncele Saklama

Reentrancy Nedir?

Reentrancy, sözleşmenin bir dış çağrı sırasında yeniden çağrılarak henüz tamamlanmamış durumundan yararlanılmasıdır.

İncele Ölçekleme

Rollup Nedir?

Rollup, işlemleri ana ağ dışında yürütüp sonuçları ve gerekli doğrulama verilerini ana ağla ilişkilendiren ölçekleme yaklaşımıdır.

İncele Saklama

Rug Pull Nedir?

Rug pull, proje veya likidite üzerinde kontrolü bulunan tarafların kullanıcıları zarara uğratacak şekilde desteği ya da varlıkları çekmesini anlatır.

İncele Ölçekleme

SegWit Nedir?

SegWit, Bitcoin’de imza verisinin işlenmesini değiştiren ve işlem ağırlığı yaklaşımını getiren protokol güncellemesidir.

İncele Ölçekleme

Sequencer Nedir?

Sequencer, bazı ölçekleme ağlarında işlemlerin sırasını düzenleyen bileşendir.

İncele Ölçekleme

Soft Fork Nedir?

Soft fork, geçerli kabul edilen işlemler veya bloklar için kuralları daraltan, belirli geriye uyumluluk özellikleri taşıyan değişikliktir.

İncele İşlemler

Testnet Nedir?

Testnet, uygulamaları ve ağ değişikliklerini gerçek ana ağ bakiyelerini kullanmadan denemek için oluşturulan ağdır.

İncele Token ve DeFi

Token Unlock Nedir?

Token unlock, önceden kısıtlı tokenlerin transfer veya kullanım kısıtının kaldırılmasıdır.

İncele Token ve DeFi

Token Yakımı Nedir?

Token yakımı, tokenlerin protokol veya sözleşme kurallarıyla kullanılamaz hale getirilmesini anlatır.

İncele Token ve DeFi

TVL Nedir?

TVL, protokolde kilitli veya yatırılmış kabul edilen varlıkların toplam değeridir.

İncele İşlemler

TXID Nedir?

TXID, bir işlemi tanımlamak ve gezginde aramak için kullanılan işlem kimliğidir.

İncele İşlemler

UTXO Nedir?

UTXO, Bitcoin’de henüz harcanmamış işlem çıktısını ifade eder.

İncele Ağ

Validator Nedir?

Validator, ağın kurallarına göre blok önerme veya blokları onaylama görevine katılan doğrulayıcıdır.

İncele Token ve DeFi

Vesting Nedir?

Vesting, token veya hakların belirlenmiş koşullarla zaman içinde kullanılabilir hale gelmesidir.

İncele Piyasa

Volatilite Nedir?

Volatilite, fiyat değişimlerinin büyüklüğünü ve oynaklığını ifade eder.

İncele Ölçekleme

Zero-Knowledge Proof Nedir?

Zero-knowledge proof, bir iddianın doğruluğunu ilgili gizli bilgiyi açıklamadan kanıtlamayı sağlayan kriptografik yöntemdir.

İncele